Ria van Loenen

 

 

 

 

In Speyer woonde in de middeleeuwen een van de belangrijkste joodse gemeenschappen ten noorden van de Alpen. Al in de elfde eeuw kwamen joden uit Italië en Frankrijk als kooplieden en bankiers in de stad. Onder het bewind van keizer Hendrik IV nam bischop Rüdiger joodse vluchtelingen uit Mainz op. In een oorkonde van Hendrik IV wordt vermeld dat zij speciale bescherming en rechten genoten. Uit alle delen van het Rijnland kwamen geleerden om van de “Wijzen van Speyer”,  zoals de leraren van de Talmoedschool genoemd werden kennis op te doen. Er bestond toen in Speyer een ongewone harmonie tussen joden en christenen. Bij de Franse invasie van 1689 werd net als de dom van Speyer ook de joodse wijk verwoest. Wat er nog van over is, zijn de oostwand van de synagoge en het rituele bad, de ‘mikwe’, beiden in romaanse stijl gebouwd door christelijke werklieden. In het museum ShPIRA zijn verder nog resten van grafstenen met Hebreeuwse inscripties en andere attributen te zien.

 

De dag begon troosteloos, donker en motregen, wat een verschil met gisteren! Het liefst wasik in bed blijven liggen, maarja het blijft wel een hotel, er dient ontbeten te worden en vervolgens staan de kamermeisjes alweer te dringen. Dus ik heb me moeizaam de stad ingesleept, niet wetend wat te doen.

Toen bedacht ik dat ik nog niet in Sealife geweest was, het zee aquarium. Dat is tenminste overdekt. Het was er erg druk met schreeuwende schoolklassen die een Opdracht hadden, maar ik heb nog wel flink wat foto’s gemaakt. Op de terugweg ben ik door de oudste buurten van Speyer gestruind, met leuke vakwerkhuizen enzo.

Nog even langs de dom geweest, die zat stampvol, het was een bedevaartsdag, dat zoiets nog bestaat! Bussen vol bejaarden en de ambulances stonden klaar.

Vandaag is Hendrik III trouwens 995 jaar dood. Een hele prestatie.

Tot slot nog een verkenningstocht door het warenhuis Kaufhof gemaakt, maar helemaal niets gekocht. Toen was het
middag en vond ik het ook wel weer mooi geweest.

Tegen de avond klaarde het een beetje op. Ik heb vegetarisch gegeten, Bunte Salad und Warme Ziegenkäse mit
Tomat. Best lekker. Het was een poepiesjiek restaurant en ik was de enige bezoeker, ze keken me eerst erg wantrouwig aan, maar later ontdooiden ze een beetje. Toen ik bijna klaar was kwam er nog een groep binnen.

Als je de foto’s van vandaag wilt zien moet je op facebook kijken. Op de website plaatsen lukt niet. Morgen de laatste dag alweer…

 
Dit is alvast een begin.

 

De titel van deze post stond op een plastic draagtas van de boekwinkel hier. Mijn missie voor vandaag was het bezoeken van de keizertentoonstelling, het plunderenvan de boekwinkels en een bezoek aan de crypte.Het was weer een prachtige dag met een temperatuur van 24 graden en een strakblauwe hemel. Op weg naar het museum dwaalde ik al af in een antiquariaat en had in no time een boek over de barok en over Mozart te pakken. Ik vroeg de mevrouw achter de kassa of er nog iets over de Saliërs was. En ze had zowaar een boek dat ik wel ken maar nog niet heb, ik mocht het gratis meenemen omdat het niet meer gedrukt werd. Dat is nog es aardig. De tentoonstelling in het museum was niet erg groot en de getoonde manuscripten had ik al bij andere tentoonstellingen gezien, maar dat vond ik geen probleem, mijn target was vooral de bookshop. Ik ben nu 2 loodzware catalogi rijker, nog een kleiner boek over de Saliërs en, buitengewoon smaakvol en uniek, een koelkastmagneetje met Hendrik III erop. Nadat ik de boeken naar het hotel gebracht had en even afgekoeld was, ging ik naar de dom. Er was een groot gezelschap van Caritas en er klonk een oorverdovend orgelconcert. In de crypte heb ik nog wat foto’s gemaakt, maar omdat de website kuren heeft zet ik die nog wel op facebook binnenkort. Ik wandelde verder langs het pad waar we de eerste keer ook geweest zijn, langs een deel van de stadsmuur, de standbeelden van de keizers, tot aan de Rijn. Daar heb ik op een bankje zitten lezen. Op de terugweg boodschappen gedaan bij de supermarkt. Ik hoef vanavond niet uit eten. Ik heb verse broodjes, salade, een fles wijn en Milchreiss als toetje. Morgen ga ik wel weer uit eten. Restaurant Backmulde zit hier om de hoek en heeft vegetarisch voor fijnproevers. Het zal me benieuwen…

Foto’s uploaden lukt dus niet meer, heel fijn. Het lijkt facebook wel! Elke week een nieuwe versie en niets werkt meer.

Dit is alvast een begin.

 

Het was al half 5 in de middag toen ik in Speyer uit de trein stapte en de hitte sloeg me tegemoet. Het was er maar liefst 28 graden, heerlijk! Speyer heeft toch al zo’n Italiaanse sfeer met al die palmen, oleanders en ijssalons, dus het was meteen helemaal goed. Ik had een kamer in hotel Altspeyer, waar ik al 2x met Suzanne geweest ben. Mijn kamer is op de 3e verdieping en versierd met Afrikaanse kunst. Ik besloot meteen een wandelingetje te gaan maken nu het nog mooi weer was en maakte een rondje om de dom, die er fraai uitzag in de laagstaande zon. Bij de souvenirshop kocht ik een bouwplaat van de dom en een boekje over de Saliërs. Je kunt toch niet met lege handen thuiskomen. De receptioniste van het hotel had me een bierhuis achter de dom aangeraden als eetgelegenheid, maar eigenwijs als ik nu eenmaal ben streek ik neer op het terras van de Domnapf, een Grieks restaurant schuin tegenover de dom. En o wonder, de gyrosschotel met salade was prima te eten! Knapperige frietjes en bruingebraden vlees. De plaatselijke wijn Dornfelder paste er ook goed bij. Morgen ga ik naar het museum,naar de keizergraven en de winkels leegplunderen.

Ik had nog 6 afbeeldingen aan dit bericht toegevoegd, maar ze blijven onzichtbaar

Hoewel… blijkbaar hebben ze weer iets uitgevonden: galerij toevoegen!

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
Torens van de Dom van Speyer, oostzijde

2011 is door de stad Speyer in Duitsland tot “Saliërjaar” verklaard. Drie jubilea zijn aanleiding geweest tot een grote expositie in het Historische Museum van de Pfalz. 950 jaar geleden werd de dom ingewijd. 900 jaar geleden werd keizer Hendrik V tot keizer gekroond en 900 jaar geleden kreeg Speyer voor het eerst stadsrechten. Bisdom, stad en historisch museum hebben de manifestatie  “ Die Salier, Macht im Wandel” gezamenlijk georganiseerd.

Speyer is het stadje aan de Rijn (ter hoogte van Heidelberg) waar keizer Koenraad II de eerste steen legde voor een grote kerk die gewijd was aan Maria. Hij deed dit uit dankbaarheid omdat hij in 1024 tot koning gekozen was.
Deze kerk werd vervolgens door de keizers Hendrik III en zijn zoon Hendrik IV verder uitgebreid en diende als keizerlijk mausoleum. Alle vier Salische keizers en hun echtgenotes liggen hier in de crypte begraven.
Ik bezocht Speyer al tweemaal eerder, in 2005 om de keizergraven te zien, waarbij ik ook de in Bad Dürkheim gelegen ruïne van het klooster Limburg bezichtigd heb, waarvoor Koenraad II de eerste steen legde op dezelfde dag dat hij dit in Speyer deed. Het jaar daarop, 2006 dus, werd in Speyer een tentoonstelling over  Hendrik IV gehouden die ik niet wilde missen. Suzanne en ik brachten een kort bezoek aan het museum op weg naar Weimar.
Op 5 oktober 2011 is het 955 jaar geleden dat Hendrik III in Goslar stierf. Drie weken later werd zijn gebalsemde lichaam in Speyer begraven. Een goed moment dus om zijn graf nog een keer te bezoeken. Maar waar het mij vooral om te doen is, is de grote tentoonstelling in het museum en ik hoop nog wat recente boeken te kunnen bemachtigen voor ik mijn Hendrik III biografie definitief afrond. Waarschijnlijk ga ik ook nog wat uitstapjes in de omgeving maken. Daarvan zal deze blog berichten.
 

Het was in elk geval géén tragedie.

Terugblikkend moet ik het antwoord schuldig blijven op de vraag waarom Hendrik III zo van de Grieken hield. Het zal wel een idealisering van het onbekende geweest zijn, van de verfijnde Byzantijnse hofcultuur. De modale Grieken die ik zelf tijdens drie vakanties ben tegengekomen (vnl. obers en winkelpersoneel) vormden een overtreffende trap van de Italianen. Nóg theatraler, nóg luidruchtiger, nóg inhaliger. Griekse obers sleuren je bijna van de straat af hun restaurant binnen, Griekse winkeliers klampen zich aan je vast als een boa constrictor zodra je maar 1 blik op hun waren werpt. There’s no escape. De oorzaak ligt vooral in de opvoeding. Als je ziet hoe onderdanig en vertederd Griekse mamma’s zich laten commanderen door hun brullende 2-jarige zoontjes sta je werkelijk paf. Wat een kleine potentaten, zulke peuters kunnen later alleen nog maar macho-mannetjes worden die luid toeterend over straat scheuren en menen dat elke vrouw te versieren is. Net als mamma.

Na de fietstocht naar Tigaki hebben we niet veel cultureels meer bezichtigd. We zijn nog naar Platani gefietst, ook weer langs zo’n dodenweg en daarna kreeg onze luiheid de overhand. We zaten dan ook op een ideale plek, met een heerlijk balkonnetje en het fraaiste uitzicht, vlakbij het strand, de restaurants en de winkels. We hadden nog naar Kephalos kunnen gaan… maar ach… dat was zo ver… We hadden nog naar het Asklepion kunnen gaan… maar ach… dat was zo hoog… Hanna had bovendien toch alles al 4x gezien. We winkelden ‘s ochtends, zwommen ‘s middags en aten ‘s avonds afwisselend bij de Mexicaan en een erg goede Chinees. De Griekse restaurants waren ver beneden de maat en serveerden alleen slecht bereide toeristenmaaltijden. (Taai schapenvlees, aangebrande vis en slappe patat met rijst enzo).

Ik heb de hele vakantie gelezen in een enorme turf: “Kafka op het strand”, van Haruki Murakami, een van de meest vooraanstaande Japanse auteurs. Ik kwam terecht in een mythische droomwereld. Kos, de zee, het hotelleven, pratende katten, demonische honden, vreemde typetjes en misverstanden, vadermoord en moederliefde, alles vloeide in elkaar over tot één Grieks/Japans tragikomisch geheel.

Hier nog wat sfeerbeelden van Kos.

 

Het was wel even zoeken naar een betaalbare fietsenverhuur met redelijke fietsen, maar afgelopen dinsdag hebben we dus voor een week fietsen gehuurd. Het eerste doel was Tigaki, een dorpje dat niet veel meer is dan een doodlopende weg, een aftakking van de snelweg, maar dat langs een fietspad langs de zee vanuit Kos-stad te bereiken is. De kust lijkt een beetje op de kwelders langs het wad. Er ligt wel veel meer rotzooi en zwerfvuil, hier en daar staan nog bunkertjes uit de Tweede Wereldoorlog en de dennenbomen groeien bijna in zee, kunnen blijkbaar goed tegen zout water. Halverwege pauzeerden we bij een zeer sjiek Duits hotel waar we taart met verse aardbeien hebben genuttigd. In Tigaki bevond zich een grote winkel waar we nog wat kleding gekocht hebben en ik een cd-tje met byzantijnse kerkmuziek in het kader van de cultuur. We reden verder naar een meer waar vroeger zout gewonnen werd maar wat nu een vogelparadijs is. Op de oever aan de overkant zat een groep kleine witte flamingo’s en wie héél goed kijkt zal ze misschien op de foto ontdekken. Op de terugweg namen we een verkeerde afslag waardoor we op de autosnelweg moesten fietsen, en dat vonden we geen van beiden een pretje. Ze rijden veel te hard en rakelings langs je heen en intussen moet je ook nog de vele kuilen in het wegdek in de gaten houden. Na een rit van in totaal zo’n 30 km bereikten we uiteindelijk toch nog weer de Mandraki haven.

Meertje dat gebruikt werd voor de zoutwinning, nu een natuurgebied

Casa Romana

 Kos, een Byzantijns eiland  Reageren uitgeschakeld
mei 202011
 
Dyonisos, zoals we van hem mogen verwachten in beschonken toestand, leunend op een sater

Vandaag (vrijdag 20 mei) waren we van plan ‘s ochtends het archeologisch museum te bezoeken en daarna een reconstructie van een Romeinse villa (casa romana). Laatstgenoemde bleek echter gesloten wegens restauratiewerkzaamheden, zodat we algauw weer in de souvenirwinkels belandden, Hanna kocht een horloge, ik een ikoontje en we dronken frappé op een terras.  Het archeologisch museum is niet groot, de meeste archeologische vondsten van Kos zijn naar Rhodos overgebracht om het paleis van de grootmeesters op te fleuren, maar er staan toch nog wel een aantal fraaie beelden en een paar mozaïeken. ‘s middags gingen we gewoontegetrouw naar het strand dat hier maar 100 m vandaan is en ‘s avonds aten we bij de plaatselijke chinees die ook vlak aan zee ligt. De pekingeenden moesten eraan geloven. Hanna at per ongeluk de fortune uit haar fortune-cookie op en de rest van de avond hebben we de slappe lach gehad.

Artemis, godin van de jacht (Romeins beeld gevonden op Kos)

Asklepios komt aan op Kos en stapt uit een roeibootje

Mozaïek afkomstig uit het Casa Romana met vissen en andere zeedieren

Dyonisos, zoals we van hem mogen verwachten in beschonken toestand, leunend op een sater

 
Defterdarmoskee

Kos-stad is een mooi stadje met 18.000 inwoners. Alle culturen hebben hier hun sporen achter gelaten. Er zijn nog diverse Turkse minaretten te zien, naast orthodoxe koepelkerken en een grote archeologische zone met hellenistische en romeinse resten. Vandaag was onze shopping day. We hebben urenlang langs de souvenirwinkels met ontelbare sjaals, ikoontjes, griekse nepbeelden en horloges gedwaald. Ik kocht nog een paar boeken (uiteraard) 2 armbandjes waarvan 1 met orthodoxe en 1 met katholieke heiligen (als dat geen geluk brengt…). In de Agora kochten we diverse Griekse kruidenmengsels en ik bovendien een papyrus met de eed van Hippocrates en een schattig piepklein miniatuurviooltje compleet met strijkstok en kistje. Je kunt toch niet met lege handen thuiskomen…

Morgen gaan we fietsen huren.

Bij een bron in de buurt van het Ephteriasplein

 

Agia Paraskevi

Defterdarmoskee

Agora (markt)

 
De Sirtaki-boot

Al in de oudheid en in de Byzantijnse tijd deed de kleine Mandrákihaven dienst als oorlogs- en handelshaven van de bewoners van Kos. Hier lagen ook de schepen van de Johannieters. Je kunt urenlang kijken naar alle verschillende schepen die hier aanleggen. Luxe jachten, piepkleine vissersbootjes, veerboten naar de andere eilanden en cruiseschepen voor dagjesmensen die wel es wat anders willen. Hilarisch is de sirtaki-boot die elke avond tegen een uur of zes binnenvaart. Op het smalle dek van deze oude zeilboot staat dan een grote groep toeristen te hossen op de klanken van zorba de griek, aangevuurd door een Griekse dansleraar, die de twee leukste vrouwen aan boord aan zijn zijde meesleept. ‘s Nachts vertrekt met veel kabaal een sinister uitziend marineschip. Spectaculair is ook de vleugelboot, die als een vliegtuig over het water raast en ook zo’n geluid maakt. De grootste veerboten zie je alleen vanaf het strand,  die kunnen alleen buiten het haventje aanmeren.

De haven bij maanlicht, gezien vanaf ons balkon

Veerboot van de Dodekanesos seaferries

De Sirtaki-boot

Aanstormende vleugelboot

© 2010 Ria van Loenen Suffusion theme by Sayontan Sinha